محدود و مقيدش سازيم ، يا مدعى شناخت / 440 ذات او شويم ، يا چيستى و چونى او را توهم كنيم . و روايت شده است كه على - عليه السلام - يك شب پيش از جنگ بدر خضر - عليه السلام - را در خواب ديد و به او گفت : « چيزى به من بياموز كه به وسيلهء آن بر دشمنان پيروز شوم » و خضر در جوابش گفت : بگو يا هو ! يا من لا هو الا هو ! پس چون صبح شد على - عليه السلام - داستان خواب را براى رسول اللَّه نقل كرد ، و او به وى گفت : اى على ! اسم اعظم را ياد گرفتى و در روز بدر بر زبانم روان بود » ، و روايت اضافه كرده است كه : امير المؤمنين - عليه السلام - قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ را خواند ، و چون از خواندن آن فارغ شد گفت : « يا هو ! يا من لا هو الا هو ! اغفر لى و انصرنى على القوم الكافرين » . « 2 » « اللَّهُ - خداى ، » خداى معبودى كه آسمانها و زمين او را تسبيح مىگويد ، و متحيران دربارهء او در حيرت‌اند ، و پناهخواهان به او پناه مىبرند . در حديثى به جا مانده از امام على - عليه السلام - چنين آمده است : « معنى « اللَّه » يعنى معبودى كه آفريدگان در فهم چيستى و احاطه پيدا كردن به چگونگى او سرگردانند ، و خدا از دريافت چشمها پوشيده و از توهمها و خاطره‌ها مستور است » . از امام باقر - عليه السلام - روايت شده است كه گفت : « معنى خدا معبودى است كه آفريدگان از فهم چيستى او و احاطه پيدا كردن به چگونگى او در حيرت‌اند ( إله ) ، و عرب هنگامى مىگويد « إله الرجل » كه مرد متحير مانده باشد و به آنچه مورد نظر است علمى ندارد ، و هنگامى مىگويد « وله » كه از ترس به چيزى پناه برده شد » و اضافه كرد كه : « پس إله از حواسّ خلق مستور و پوشيده

--> ( 2 ) - همان منبع ، ص 222 .